Zorgbelang Zuid-Holland - Patiënten en consumenten platform

Liever een vrouwelijke arts

(september 2014)

Mevrouw wil -vanuit haar culturele achtergrond- niet door een mannelijk arts onderzocht worden. Moet het ziekenhuis met haar wens rekening houden?

Zorgbelang antwoordt

In principe heeft u vrije artsenkeuze. Dit betreft ook de sekse van de arts. Daar dit recht in de praktijk soms problemen oplevert, heeft de KNMG (Koninklijke Nederlandse Maatschappij ter bevordering van de Geneeskunde) hierover een standpunt geformuleerd. In haar standpunt maakt de KNMG onderscheid tussen acute en niet-acute situaties. In niet-acute situaties probeert het ziekenhuis aan het verzoek voor een zorgverlener met een bepaalde sekse te voldoen als de patiënt dit tijdig -bij het maken van een afspraak- aangeeft. De enige voorkeur waar rekening mee wordt gehouden is sekse. Op andere voorkeuren (voor een bepaalde seksuele geaardheid, huidskleur, politieke gezindheid of godsdienst) gaat de arts of het ziekenhuis niet in.

Komt de patiënt pas tijdens het bezoek aan de instelling met zijn voorkeur voor een man of vrouw, dan hoeft aan zijn verzoek geen gehoor te worden gegeven. De patiënt kan ook dan de toegewezen behandelaar weigeren. De instelling mag zo’n weigering beschouwen als een 'no show' en de kosten daarvoor bij de patiënt in rekening brengen. In acute situaties wordt de patiënt door de beschikbare hulpverlener(s) geholpen. Ook in spoedsituaties heeft de patiënt het recht de toegewezen behandelaar te weigeren, zelfs als dit risico’s heeft voor zijn gezondheidstoestand. In het geval van levensgevaar probeert de arts de patiënt wel te overtuigen van de noodzaak van de behandeling.

Omdat vrije artsenkeuze in de eerste plaats een recht van de patiënt is, ligt de verantwoordelijkheid voor het kiezen bij de patiënt. Hij zal zich tijdig moeten verdiepen in beschikbare zorgverleners en de keuze voor een bepaalde zorgverlener ook tijdig -bij het maken van een afspraak- aan moeten geven. Doet hij dit niet en wacht hij met het aangeven van zijn voorkeur tot het moment van behandeling, dan zal de arts of instelling daar niet op in hoeven gaan.

Afbeelding